“Kültürel Miras Teknik Komitesi, adanın tehlike altındaki kültürel mirasının korunmasında başlıca sorumluluğunun Kıbrıslı Rumlara ve Kıbrıslı Türklere ait olduğuna ve bu mirasın korunmasının önemli olduğuna inanmaktadır. Bu önem, sadece Kıbrıslı Türkler, Kıbrıslı Rumlar ve insanlık için önemli semboller olmalarından kaynaklanmamaktadır. Aynı zamanda, bu mirasın kendine özgü bir değer taşıması da korunmasını önemli kılmaktadır.”

(Kültürel Miras Teknik Komitesi basın açıklaması, 6 Mayıs 2009).

Kıbrıs adasının kültürel mirası, tarih boyunca adada yaşamış farklı ve zengin kültürlerden ve medeniyetlerden kaynaklanmaktadır. Bu miras, Kıbrıslı Türkler ve Kıbrıslı Rumların ortak kültürel mirasını oluşturmaktadır.

Birleşmiş Milletler (BM) himayesinde Kıbrıslı Rumlar ile Kıbrıslı Türkler arasında 21 Mart 2008 tarihinde imzalanan Anlaşma, Kültürel Miras Teknik Komitesi’nin (KMTK) kurulmasının önünü açmıştır. KMTK, Kıbrıs’ın zengin ve çeşitlilik arz eden kültürel mirasının uygun şekilde muhafaza edilmesi, fiziksel olarak korunması ve restorasyonu (araştırma, inceleme ve mevcut durum tespit dahil) için pratik önlemlerin uygulanmasına yönelik, her iki tarafın da kabul edebileceği bir mekanizma sağlamak üzere çalışmaktadır. Ayrıca, anıtların dijital dokümantasyonunu oluşturmak için yeni teknolojilerin sunduğu benzeri görülmemiş fırsatlardan yararlanmaktadır.

Kültürel mirasın korunması, adada diyaloğun ve toplumsal katılımın artırılmasının yanı sıra güvenin ve barış kültürünün oluşturulmasında da etkili bir araç olabilir. Bu, Kıbrıslı Rumlar ile Kıbrıslı Türkler arasında işbirliği alanlarının genişletilmesine yönelik devam eden sürecin ayrılmaz bir parçasını oluşturmaktadır ve bu hedef, en etkili şekilde ortak çabalarla gerçekleştirilebilir. Kültürel mirasın korunması, aynı zamanda sürdürülebilir kalkınmayı ve karşılıklı anlayışı da teşvik eder.

Kültürel Miras Komitesinin İşleyiş Çerçevesi

Kıbrıs’ta kültürel miras için ortak bir vizyon

Kültürel Miras Teknik Komitesi, faaliyetlerinin temel taşı olarak, kültürel mirasın Kıbrıs için taşıdığı öneme ilişkin ortak bir vizyon geliştirmiş ve bu vizyonu aktif olarak desteklemektedir. Komite, tüm kültürel mirası herhangi bir ayrım gözetmeksizin ortak zenginliğimiz olarak kabul etmektedir.

Komitenin eylem önceliklerini ve geleceğe yönelik stratejisini belirleme, üzerinde uzlaşma sağlama ve uygulama kapasitesi, 2010 yılından bu yana Avrupa Komisyonu (AK) ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı’nın (UNDP) güçlü desteğiyle geliştirilmiştir. Avrupa Komisyonu finansal desteğin büyük bölümünü sağlarken, UNDP Komite’nin önceliklerinin uygulanması için programatik, lojistik ve operasyonel çerçeveyi sağlamaktadır.

Komite, çalışmalarında her iki toplumdan Kıbrıslı Türk ve Kıbrıslı Rum arkeologlar, mimarlar, sanat tarihçileri ve şehir plancılarından oluşan bir Danışma Kurulu tarafından desteklenmektedir. KMTK, Danışma Kurulu ve UNDP arasındaki ortak izleme ziyaretleri ve düzenli toplantılar, proje döngüsünün her aşamasında doğrudan katılımı teşvik etmekte ve güvence altına almaktadır. Kıbrıslı Rum ve Kıbrıslı Türk teknik ekiplerin (mimarlar, arkeologlar, mühendisler vb.) doğrudan katılımı, zaman içerisinde ekip oluşturma ve güven artırıcı bir önlem olarak işlev görmekte; deneyim paylaşımının artmasına ve Kıbrıslı Rumlar ile Kıbrıslı Türkler arasında başarılı iş birliğinin olumlu bir örneğinin oluşturulmasına katkı sağlamaktadır.